BƯỚC CHUYỂN QUAN TRỌNG TRONG CẢI CÁCH THỦ TỤC HÀNH CHÍNH

Từ số hóa hồ sơ đến khai thác, tái sử dụng dữ liệu là một bước chuyển quan trọng trong cải cách thủ tục hành chính. Sau 10 tháng năm 2026, tỉnh Lạng Sơn đã có nền tảng đáng kể với tỷ lệ cấp kết quả điện tử đạt 78,10%, tỷ lệ khai thác, tái sử dụng dữ liệu số hoá đạt 86,51%.

Ảnh minh hoạ do AI tạo, nguồn internet

Thông tin số hóa được sử dụng lại

Những tháng cuối năm, Trung tâm Phục vụ hành chính công tỉnh Lạng Sơn đang tập trung nhiều nhiệm vụ để đáp ứng với yêu cầu mới của mô hình giải quyết thủ tục hành chính trên môi trường số. Trong đó có việc vận hành Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính, chuyển đổi sang mô hình Cổng Dịch vụ công quốc gia mới, hoàn thiện kết nối và chia sẻ dữ liệu. Đây không đơn thuần là câu chuyện thay một phần mềm bằng một phần mềm khác. Từ thực tế vận hành, yêu cầu đặt ra là phải bảo đảm người dân, doanh nghiệp có thể thực hiện thủ tục thuận lợi dù quy trình có nhiều cơ quan cùng tham gia; dữ liệu đã có phải được khai thác lại thay vì yêu cầu cung cấp nhiều lần; trạng thái hồ sơ phải được cập nhật thống nhất để cán bộ và người dân cùng theo dõi.

Yêu cầu này cũng phù hợp với cách tổ chức cơ chế một cửa theo Nghị định 118/2025/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 1/7/2025, trong đó Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp tỉnh, cấp xã trở thành những đầu mối quan trọng trong tiếp nhận, giải quyết thủ tục hành chính. Vì vậy, thước đo của cải cách không phải chỉ là có bao nhiêu hồ sơ được số hóa, mà còn là bao nhiêu thông tin trong số đó được sử dụng lại để giảm việc phải khai, phải nộp, phải đi lại của người dân. 10 tháng năm 2026, toàn tỉnh tiếp nhận, giải quyết 478.696 hồ sơ thủ tục hành chính. Tỷ lệ hồ sơ, kết quả được số hóa đạt 91,5%; tỷ lệ khai thác, tái sử dụng dữ liệu số hóa đạt 86,51%. Đây là những chỉ số quan trọng bởi chúng cho thấy quá trình chuyển từ hồ sơ giấy sang dữ liệu điện tử đã đạt một bước tiến quan trọng, đồng thời dữ liệu bắt đầu được đưa vào phục vụ các quy trình giải quyết thủ tục hành chính. Tuy nhiên, giữa hai con số vẫn có khoảng cách 4,99%, khoảng cách ấy gợi ra một yêu cầu thực tế: số hóa mới là bước đầu; dữ liệu chỉ tạo ra giá trị khi có thể tìm thấy, kết nối và sử dụng lại đúng lúc, đúng nơi.

Chuyển đổi số không đồng nghĩa với bỏ lại phía sau những người chưa quen với công nghệ. Một hệ thống tốt phải vừa giúp người thành thạo thao tác nhanh hơn, vừa giúp người còn lúng túng có thể hoàn thành thủ tục.

Ảnh minh họa, nguồn internet.

Khắc phục điểm nghẽn trong dữ liệu và cách vận hành

Kết quả đạt được là đáng ghi nhận, nhưng còn những việc cần tiếp tục tháo gỡ. Việc cập nhật, đồng bộ dữ liệu thủ tục hành chính giữa các hệ thống còn đặt ra yêu cầu tiếp tục hoàn thiện. Khi chuyển sang mô hình Cổng Dịch vụ công quốc gia mới, yêu cầu về kết nối, chia sẻ dữ liệu và phân quyền cũng trở nên rõ hơn.

Mặt khác là kỹ năng sử dụng hệ thống chưa đồng đều. Điều này tưởng như thuộc về “phần con người”, nhưng thực chất liên quan trực tiếp đến chất lượng của nền tảng. Một quy trình điện tử dù được thiết kế tốt nhưng cán bộ thao tác không thống nhất, người dân không biết cách sử dụng hoặc việc hỗ trợ kỹ thuật chậm thì kết quả cuối cùng vẫn thêm thời gian chờ đợi.

Kinh nghiệm từ thực tế cho thấy cải cách TTHC không thể tách rời ba việc: chuẩn hóa quy trình, chuẩn hóa dữ liệu và làm rõ trách nhiệm của người vận hành.

Trong thời gian tới, việc đầu tiên cần làm là giữ cho hệ thống giải quyết TTHC ổn định ở những chức năng thiết yếu. Đăng nhập, tiếp nhận hồ sơ, luân chuyển, ký số, trả kết quả, đồng bộ trạng thái và khai thác dữ liệu phải được kiểm soát như một chuỗi liên tục. Cùng với đó, tiếp tục rà soát các quy trình để cắt giảm thành phần hồ sơ khi dữ liệu đã có thể khai thác từ cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành. Điều người dân, doanh nghiệp cần: thông tin đã cung cấp thì không phải khai lại; hồ sơ đã nộp thì biết trạng thái đang ở đâu, cơ quan nào; thủ tục đủ điều kiện trực tuyến thì không phải đi lại; dữ liệu đã có thì phải được dùng để phục vụ tốt hơn. Để đạt được điều đó, Trung tâm Phục vụ hành chính công tỉnh đang nỗ lực cố gắng, phối hợp với các cơ quan liên quan tiếp tục làm cho dữ liệu được kết nối tốt hơn, hệ thống vận hành chắc hơn và trách nhiệm ở từng khâu rõ hơn để nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp trong giải quyết thủ tục hành chính./.

Hoàng Thị Luân

PGĐ Trung tâm PVHCC tỉnh